Ciasto francuskie z lodówki to ratunek, gdy goście zapowiedzieli się za godzinę, a w domu pusto. Połączenie gotowego ciasta francuskiego z masłem cynamonowym daje drożdżówki, które wyglądają jak prosto z piekarni, choć wymagają zaledwie 15 minut aktywnej pracy. Ciasto pęcznieje w piekarniku, tworząc charakterystyczne warstwy, a cynamon karmelizuje się z cukrem, tworząc chrupiącą glazurę. Żadnego wyrabiania, wyrastania czy stresowania się – tylko rozwałkować, posmarować i skręcić.
Składniki na cynamonki z ciasta francuskiego
Proporcje na około 12-14 sztuk:
- 1 opakowanie ciasta francuskiego (270-300 g) – najlepiej masłowe, schłodzone
- 50 g miękkiego masła
- 3 łyżki cukru trzcinowego lub białego
- 2 łyżeczki cynamonu
- szczypta soli
- 1 żółtko do posmarowania
- 2 łyżki cukru pudru do lukru (opcjonalnie)
- 1-2 łyżeczki mleka do lukru (opcjonalnie)
Ciasto francuskie masłowe zachowuje się lepiej w wysokiej temperaturze – tworzy wyraźniejsze warstwy i nie kurczy się tak bardzo jak wersje z margarynami roślinnymi. Warto sprawdzić skład na opakowaniu.
Przygotowanie cynamonek z ciasta francuskiego
- Piekarnik nagrzać do 200°C z termoobiegiem (220°C bez). Blachę wyłożyć papierem do pieczenia.
- Ciasto francuskie rozwinąć na stolnicy posypanej odrobiną mąki. Jeśli jest zbyt miękkie i klei się do rąk, schłodzić je przez 10 minut w lodówce. Rozwałkować delikatnie na prostokąt o wymiarach około 30×40 cm – nie trzeba się męczyć z idealnymi krawędziami.
- Miękkie masło wymieszać widelcem z cukrem, cynamonem i szczyptą soli. Masa powinna przypominać gęstą pastę. Sól wzmacnia smak cynamonu i równoważy słodycz.
- Masę cynamonową rozsmarować równomiernie na całej powierzchni ciasta, zostawiając 1 cm wolnego brzegu z jednej dłuższej strony. Ten brzeg później pomoże skleić rulonę.
- Ciasto zrolować od strony bez wolnego brzegu, dość ciasno, ale bez ściskania. Wolny brzeg lekko zwilżyć wodą i dokleić do rulonu.
- Rulon schłodzić w lodówce przez 15 minut. Ten krok to klucz – ciepłe ciasto rozmazuje się przy krojeniu, a zimne tnie się ostro i równo.
- Schłodzony rulon pokroić ostrym nożem na krążki grubości około 2 cm. Nóż zanurzać w gorącej wodzie i wycierać po każdym cięciu – to zapobiega sklejaniu warstw.
- Krążki ułożyć na blasze w odstępach co najmniej 3-4 cm – ciasto mocno rośnie. Każdy krążek lekko spłaszczyć dłonią.
- Posmarować wierzch roztrzepanym żółtkiem. Dzięki temu cynamonki nabiorą złocistego, błyszczącego koloru.
- Piec przez 18-22 minuty, aż ciasto urośnie, zrobi się złociste i chrupkie. Dół powinien być suchy i rumiano-brązowy, nie blady.
- Przestudzić na kratce przez 10 minut. Ciasto prosto z piekarnika jest miękkie i łatwo się rozpada.
Jeśli masa cynamonowa wypływa z boków podczas rolowania, ciasto jest za ciepłe. Schłodzić je ponownie i spróbować jeszcze raz – efekt będzie znacznie lepszy.
Lukier do cynamonek – czy warto?
Lukier to kwestia gustu. Cynamonki są słodkie same w sobie, ale szklista warstwa cukru pudru dodaje im piekarniany wygląd. Wystarczy wymieszać 2 łyżki cukru pudru z łyżeczką mleka do uzyskania gęstej, ale płynnej konsystencji. Lukier nakładać na lekko przestudzone, ale jeszcze ciepłe cynamonki – wtedy lekko się rozpływa i tworzy apetyczną glazurę.
Alternatywą jest posypanie gorących cynamonek cukrem trzcinowym zaraz po wyjęciu z piekarnika. Cukier topi się na gorącym cieście i tworzy chrupiącą, karmelową skorupkę.
Warianty nadzienia do cynamonek
Wersja z kardamonem i wanilią
Zamiast samego cynamonu użyć 1 łyżeczki cynamonu, 1 łyżeczki zmielonego kardamonu i nasion z połowy laski wanilii. Ten zestaw przypomina skandynawskie wypieki – mniej oczywisty, bardziej aromatyczny. Kardamon ma intensywny smak, więc lepiej nie przesadzać z ilością.
Cynamonki z orzechami
Do masy cynamonowej dodać 3 łyżki posiekanych orzechów włoskich lub pekanów. Orzechy lekko podprażyć na suchej patelni przed posiekaniem – uwalnia to ich olejki i pogłębia smak. Taka wersja jest bardziej syta i ma ciekawszą teksturę.
Wersja czekoladowa
Zamiast cynamonu użyć 2 łyżek kakao i 4 łyżek cukru. Do masy można dodać łyżkę Nutelli lub posiekać 50 g gorzkiej czekolady i rozsypać po maśle przed rolowaniem. Czekolada topi się w piekarniku i tworzy smugi jak w prawdziwych pain au chocolat.
Przechowywanie i odgrzewanie cynamonek
Świeże cynamonki są najlepsze w dniu pieczenia – chrupiące na zewnątrz, miękkie w środku. Jeśli zostały, przechowywać je w szczelnym pojemniku w temperaturze pokojowej do 2 dni. Ciasto francuskie ma tendencję do mięknięcia, więc warto je odświeżyć przed podaniem.
Odgrzewanie w piekarniku nagrzanym do 160°C przez 5-7 minut przywraca im chrupkość. Mikrofalówka sprawdzi się, jeśli zależy na czasie, ale ciasto będzie miękkie, nie chrupiące. Można też zamrozić upieczone cynamonki – rozmrażać w temperaturze pokojowej, a potem odgrzać w piekarniku.
Surowe rulony też można zamrozić. Pokroić je na krążki, ułożyć na blasze i zamrozić. Gdy stwardnieją, przełożyć do worka foliowego. Piec prosto z zamrażarki, dodając 3-4 minuty do czasu pieczenia.
Najczęstsze problemy z cynamonkami z ciasta francuskiego
Ciasto nie urasta – prawdopodobnie było za ciepłe przed pieczeniem albo piekarnik nie osiągnął odpowiedniej temperatury. Ciasto francuskie potrzebuje szoku termicznego, żeby woda w masie zamieniła się w parę i rozdzieliła warstwy. Zawsze sprawdzać temperaturę termometrem piekarnikowym.
Nadzienie wycieka – masa była za mokra lub ciasto nie było wystarczająco ciasno zrolowane. Masło powinno być miękkie, ale nie rozpuszczone. Jeśli masa jest za płynna, dodać łyżkę mąki.
Spód jest blady i surowy – ciasto było układane na zimnej blasze albo piekarnik był za słaby. Zawsze rozgrzewać blachę razem z piekarnikiem lub piec na środkowej lub niższej półce, gdzie jest więcej ciepła od dołu.
Cynamonki są twarde – pieczone za długo lub w zbyt niskiej temperaturze. Ciasto francuskie piecze się szybko i w wysokiej temperaturze. Lepiej wyjąć je lekko niedopieczone niż przesuszone.
Jeśli ciasto kurczy się podczas pieczenia, najprawdopodobniej było za mocno rozciągane podczas rozwałkowywania. Ciasto francuskie należy rozwałkowywać delikatnie, pozwalając mu naturalnie się rozciągać, bez siły.
Wartości odżywcze cynamonek
Jedna cynamonka (przy założeniu 12 sztuk z przepisu) dostarcza około 180-200 kcal, 11 g tłuszczu, 18 g węglowodanów i 2 g białka. Większość kalorii pochodzi z masła w cieście francuskim i masła w nadzeniu. To typowe ciasto – słodkie, tłuste, kaloryczne, ale w wersji last minute zdecydowanie warte grzechu.
Dla wersji lżejszej można użyć ciasta francuskiego z mniejszą zawartością tłuszczu lub zmniejszyć ilość masła w nadzeniu do 30 g, ale różnica w smaku będzie zauważalna. Ciasto francuskie to nie jest kategoria fit – lepiej zjeść jedną pełnowartościową cynamonkę niż męczyć się z okrojoną wersją.